AB-ABD Ticaret Anlaşması Askıya Alındı: Yeni Gelişmeler
AB, ABD ile ticaret anlaşmasını askıya aldı. Grönland ve gümrük tarifeleri üzerindeki gerilim artıyor.
Avrupa Birliği (AB), ABD Başkanı Donald Trump’ın Grönland ile ilgili yaptığı açıklamalar ve Avrupa ülkelerine yönelik gümrük tarifesi tehditleri sonrasında, Temmuz 2025’te uzlaşılan AB-ABD ticaret anlaşmasının onay sürecini durdurma kararı aldı.
Avrupa Parlamentosu Uluslararası Ticaret Komitesi Başkanı Bernd Lange, anlaşmanın süresiz olarak askıya alındığını duyurdu. Lange, “Egemenliğimiz ve toprak bütünlüğümüz tehlike altında. Grönland, Danimarka ve diğer Avrupa müttefiklerine yönelik artan tehditler ve gümrük vergisi baskıları karşısında işleri eskisi gibi sürdürmemiz imkânsız” ifadelerini kullandı.
Avrupa Parlamentosu’ndaki en büyük grup olan Avrupa Halk Partisi (EPP) lideri Manfred Weber, Bayerischer Rundfunk’a verdiği demeçte, anlaşmanın bu hafta onaylanmasının planlandığını ancak bu koşullar altında artık bunun mümkün olmadığını belirtti. Weber, “Bu koşullar altında anlaşmanın onaylanması artık geçerliliğini yitirdi; süreç ertelendi” diyerek, ABD’nin Avrupa’ya yönelik tutumuna karşı güçlü bir siyasi mesaj verilmesi gerektiğini vurguladı.
Askıya alma kararı ile birlikte, ABD ürünlerinin AB pazarına gümrüksüz erişimi de sona ermiş oldu. Anlaşma, AB ürünlerine ABD’de yüzde 15 gümrük vergisi uygulanmasını ve ABD ürünlerinin AB’ye vergisiz girmesini öngörüyordu.
Almanya Dışişleri Bakanı Johann Wadephul, anlaşmanın geçerliliğini yitirmesi durumunda AB’nin 93 milyar avroya kadar karşı gümrük vergisi uygulayabileceğini açıkladı. Olası misillemelerin soya, uçak ve otomobil gibi ürünleri kapsayabileceği ifade edildi.
Grönland üzerindeki gerilim ise artmaya devam ediyor. Trump, ABD’nin Grönland üzerindeki kontrolü ele alması gerektiğini savunarak bunu ulusal güvenlik gerekçesiyle destekledi. Ayrıca, Almanya, Danimarka, Fransa, Hollanda, Norveç, İsveç, Finlandiya ve İngiltere’ye yönelik ek gümrük vergileri açıkladı. Bu ülkelere 1 Şubat’tan itibaren yüzde 10, Haziran’dan itibaren ise yüzde 25 ek tarife uygulanabileceği bildirildi.
Söz konusu ülkeler, ortak bir açıklama yaparak, “Gümrük tehdidi transatlantik ilişkileri zedeliyor ve tehlikeli bir tırmanma riski taşıyor” ifadelerini kullandı.
AB Konseyi Başkanı António Costa, gelişmeler üzerine önümüzdeki günlerde olağanüstü bir AB Liderler Zirvesi yapılacağını duyurdu. BM Genel Kurulu Başkanı Annalena Baerbock ise Trump’ın gümrük politikasının ABD’ye de zarar vereceğini belirterek, “Bu, Amerikan ekonomisi için kendi ayağına sıkılan bir kurşun” değerlendirmesinde bulundu.
