Rusya’da orta sınıf borçlarla eriyor: Refah yanılsaması
Rusya’da orta sınıf, artan banka kredileri ve küçülen alım gücü nedeniyle zorlanıyor. Aleksey Belov, borç temelli refah anlayışına dikkat çekti.
Rusya’nın küresel siyasette çok kutuplu düzene liderlik etme hedefi, ülke içindeki ekonomik ve toplumsal sorunlarla gölgeleniyor. Rus yazar Aleksey Belov, yayımladığı analizde Rusya’da orta sınıfın daraldığını ve vatandaşların yaşam standartlarını büyük ölçüde banka kredileriyle korumaya çalıştığını ileri sürdü.
Belov’un aktardığı verilere göre, yılın ilk sekiz ayında kullandırılan kredilerin toplamı geçen yılın aynı dönemine kıyasla yüzde 41,4 arttı. Yazara göre bu yükseliş, ekonomik bir toparlanmadan çok, vatandaşların eski borçlarını kapatmak için yeni kredilere başvurduğu bir yeniden finansman döngüsüne işaret ediyor.
Borçlarla sürdürülen refah görüntüsü
Belov, resmi istatistiklerde görülen ücret artışlarının çalışanların gerçek gelir gücünü yansıtmadığını savundu. Maaşlardaki yükselişin önemli ölçüde daha uzun çalışma saatlerinden kaynaklandığını belirten yazar, emeğin verimliliği veya değerindeki artışın aynı ölçüde gerçekleşmediğini ifade etti.
Kommersant FM tarafından aktarılan değerlendirmelere göre, tüketiciler geçmiştekiyle benzer miktarda para harcasalar da market ve manavlardan daha az ürün alabiliyor. Bu durum, özellikle gıda fiyatlarındaki artışın hane bütçeleri üzerindeki baskısını ortaya koyuyor.
Belov, bir kişinin ev ve otomobil sahibi olması, tatil yapması ya da restoranlara gitmesinin tek başına orta sınıfa dahil olduğunu göstermeyeceğini söyledi. Ev ve otomobilin krediyle finanse edildiği, diğer harcamaların da kredi kartlarıyla karşılandığı bir tabloda kalıcı bir ekonomik güvence bulunmadığını belirten yazar, gerçek orta sınıfı işsizlik, hastalık veya beklenmedik giderler karşısında yeni borca başvurmadan ayakta kalabilme kapasitesiyle tanımladı.
Küçük işletmeler üzerindeki baskı artıyor
Analizde, bağımsız işletmelerin faaliyetlerini sürdürmesini zorlaştıran düzenlemelere de dikkat çekildi. Belov, yılın ilk yedi ayında kapanan güzellik salonlarının sayısının yüzde 52,5 artarak 12 bin 300’e yükseldiğini aktardı.
Basitleştirilmiş vergi sisteminde KDV muafiyeti için uygulanan cironun 60 milyon rubleden 20 milyon rubleye indirilmesinin küçük işletmeler açısından ciddi sonuçlar doğurabileceği belirtildi. Belov ayrıca internet servis sağlayıcılarına yönelik düzenlemelerin pazarı iki ya da üç büyük şirketin kontrolüne bırakabileceğini ve Novosibirsk’teki yerel çiftçilerin büyük şirketlerin baskısıyla karşı karşıya kaldığını öne sürdü.
Rus yazar, bu gelişmelerin piyasa mekanizmalarından çok bürokrasinin belirleyici olduğu bir “tekelci devlet kapitalizmi” oluşturduğunu savundu.
Çatışmalar sona erse de ekonomik sorunlar sürebilir
Belov’a göre Ukrayna’daki çatışmaların ve Batı yaptırımlarının sona ermesi, ülkedeki ekonomik sorunları kendiliğinden çözmeyecek. Yazar, asıl meselenin ekonomik yönetim anlayışında ve bürokratik yapıların giderek güçlenmesinde olduğunu belirtti.
Küçük ve orta ölçekli işletmelerin zayıfladığı, vatandaşların uzun vadeli borçlara bağımlı hale geldiği bir sistemin dış müdahale olmadan da kendi geleceğini tüketebileceği uyarısında bulunan Belov, bu sürecin Rusya’nın küresel konumunu zayıflatabileceğini ifade etti.
