İsrail’in Lübnan’da Kullandığı Yasaklı Fosfor Bombaları Ciddi Yaralar Açtı
İsrail’in Lübnan’da kullandığı yasaklı fosfor bombaları, birçok insanı yaraladı ve çevreye zarar verdi.
Lübnan Sağlık Bakanlığı, Ekim 2023 ile Mayıs 2024 arasında beyaz fosfora maruz kalan en az 173 kişinin yaralandığını duyurdu.
73 yaşındaki Yusuf Atvi, sol bacağındaki büyük beyaz yara iziyle dikkat çekiyor. Sol gözündeki görme kaybının kalıcı olduğunu belirten Atvi, bu yaraların beyaz fosfordan kaynaklandığını ifade ediyor.
Atvi, 2024 yazında, Lübnan’ın İsrail ile doğu sınırındaki Hıyam köyünde ailesine ait arazide karpuz hasadı yaparken, aniden bir savaş uçağının üzerinden geçtiğini ve beyaz bir kimyasalın tarlalarının üzerine yağdığını anlatıyor.
Beyaz fosfor, askeri operasyonlarda kullanılan ve havayla temas ettiğinde kendiliğinden alev alan son derece tehlikeli bir kimyasal madde. Deriyle temas ettiğinde ise, dokuyu yakarak ciddi yaralara yol açıyor. Atvi, o an yaşadığı acıyı ve bacağının alev aldığını gördüğünde yaşadığı korkuyu dile getiriyor.
Olayın ardından Atvi, arkadaşları tarafından hastaneye kaldırıldı. Doktorlar, beyaz fosfor nedeniyle yaralandığını doğruladı. Hollanda’da araştırmacı olan Ahmed Baydun, Ekim 2023 ile Kasım 2024 arasında İsrail güçlerinin gerçekleştirdiği yaklaşık 250 beyaz fosfor saldırısını belgelerle ortaya koydu. Bu saldırılar, 372 hektarlık bir alanı etkiledi.
Baydun, Hıyam’da yaşanan saldırılarla ilgili olarak, Atvi’nin yaşadığı olayın doğrulanmadığını ancak bu durumun beyaz fosfor kullanılmadığı anlamına gelmediğini vurguladı. İnsan hakları örgütleri, İsrail’in bu kimyasalı kullanmasının hukuka aykırı olduğunu belirtiyor. Human Rights Watch, Ekim 2023 ile Haziran 2024 arasında en az 17 belediye bölgesinde beyaz fosfor kullanıldığını doğruladı.
AUB Tıp Merkezi’nde görevli Dr. Servet Zehran, beyaz fosfor yaralanmalarının tedavisi için hastanenin hazırlıklarını gösterdi. Beyaz fosforun neden olduğu yaraların tedavi sürecinin zorluğuna dikkat çeken Zehran, bu kimyasalın insan sağlığı üzerindeki etkilerini ve yaralanma mekanizmalarını açıkladı.
Atvi, ailesinin geçim kaynağı olan arazisinin saldırı sonrası verimsiz hale geldiğini ve tüm hasadın yok olduğunu belirtiyor. Lübnan Üniversitesi’nden Prof. Hassan Mahluf, beyaz fosfor saldırılarının geniş bir alanda toprak verimliliğini etkilediğini ifade etti.
Atvi, yaşadığı kayıplara rağmen umudunu kaybetmediğini ve bir gün arazisine döneceğini umduğunu dile getiriyor. Ancak, yaşadığı acı ve kayıplar, onun ve ailesinin hayatında derin izler bıraktı.




