Küresel Piyasalarda Yapay Zeka Etkisi ve Gerilimler
Küresel piyasalarda yapay zeka iş birlikleri yükseliş sağlarken, ABD-İran gerilimi risk algısını artırıyor.
Küresel piyasalarda yapay zeka alanındaki iş birlikleri, ABD-İran geriliminin yarattığı belirsizliklere rağmen yükseliş kaydediyor. ABD Merkez Bankası’nın (Fed) dün yayımladığı toplantı tutanakları, yetkililer arasında belirgin bir politika ayrışmasına işaret ediyor.
Para politikaları ve jeopolitik riskler, dünya genelinde fiyatlama davranışlarını etkilemeye devam ederken, Fed’in ocak ayı toplantısında politika faizinin sabit tutulmasına dair tutanaklar dikkat çekti. Bu tutanaklarda, bazı yetkililerin enflasyonun beklentilere uygun şekilde yavaşladığı takdirde faiz oranlarında ek aşağı yönlü ayarlamalar yapılabileceği yönündeki görüşleri yer aldı. Diğer yandan, bazı yetkililer ise mevcut veriler ışığında faiz oranının bir süre daha sabit tutulmasının uygun olacağına vurgu yaptı.
Tutanaklarda, enflasyonun hedefin üzerinde kalması durumunda ise yukarı yönlü ayarlamaların gündeme gelebileceği belirtiliyor. Fed yetkililerinin farklı politika duruşları, para piyasalarındaki fiyatlamalarda belirgin bir değişiklik yaratmamış durumda.
Jeopolitik alanda, ABD Başkanı Donald Trump, İngiltere’ye Diego Garcia Adası’nı Morityus’a iade etmemesi yönünde çağrıda bulundu ve İran’ın anlaşmayı reddetmesi halinde adayı askeri üs olarak kullanabileceklerini açıkladı. Bu gelişmeler, küresel piyasalardaki risk algısını artırdı.
Beyaz Saray Sözcüsü Karoline Leavitt, Trump’ın İran konusundaki önceliğinin diplomasi olduğunu ancak askeri hazırlıkların da yapıldığını ifade etti. Bu durum, ABD-İran geriliminin tırmanabileceği endişelerini artırdı.
Bu gelişmelerin yanı sıra, ABD’li teknoloji şirketleri arasında yapılan iş birliği, piyasalardaki risk iştahını destekliyor. Meta, yapay zeka altyapısını geliştirmek amacıyla Nvidia ile çok yıllık stratejik bir ortaklık kurduğunu duyurdu. Meta’nın açıklamasında, Nvidia teknolojisinin geniş ölçekli kullanımı ile mevcut iş birliğinin daha da güçleneceği vurgulandı. Bu durum, Meta’nın yapay zeka eğitimi ve veri merkezleri kurulumunu destekleyecek.
Bu gelişmelerin ardından, Nvidia’nın hisseleri yüzde 1,6, Meta’nın hisseleri ise yüzde 0,6 oranında değer kazandı. Makroekonomik verilere bakıldığında, ABD’de sanayi üretimi ocak ayında aylık bazda yüzde 0,7 artış gösterdi. Dayanıklı mal siparişleri ise geçen yıl aralık ayında yüzde 1,4 ile beklenenden az düştü.
ABD’nin 10 yıllık tahvil faizi yüzde 4,09’a yükselirken, Fed’in faiz indirimi konusunda aceleci olmayacağına dair imalar, dolar endeksinin artış göstermesine neden oldu. Dolar endeksi, dünü yüzde 0,6 artışla 97,7 seviyesinden kapatırken, yeni işlem gününde de yükselişini sürdürerek yüzde 0,1 artışla 97,8 seviyesine ulaştı.
ABD-İran geriliminden kaynaklanan endişeler, altın fiyatlarını da etkiledi. Altının ons fiyatı, dünü yüzde 2,2 artışla 4,985 dolardan tamamlarken, şu an yüzde 0,1 düşüşle 4,980 dolardan işlem görüyor. Tansiyonun artması, petrol fiyatlarında da etkili oldu; Brent petrolün varil fiyatı yüzde 4,6 artarak 70 doların üzerine çıktı.
Piyasalardaki bu gelişmelerle S&P 500 endeksi yüzde 0,56, Nasdaq endeksi yüzde 0,78 ve Dow Jones endeksi yüzde 0,26 oranında yükseldi. Avrupa borsalarında ise alış ağırlıklı bir seyir gözlemlenirken, İngiltere’de açıklanan enflasyon verileri, İngiltere Merkez Bankası’nın (BoE) faiz indirimlerini sürdürebileceği ihtimallerini artırdı.
İngiltere’de yıllık enflasyon ocak ayında yüzde 3 ile beklentilere paralel artarken, Tüketici Fiyat Endeksi (TÜFE) aylık bazda yüzde 0,5 azaldı. Avro Bölgesi’nde bugün açıklanacak cari işlemler dengesi verileri yatırımcılar tarafından dikkatle izlenecek. Savunma şirketi BAE Systems’ın güçlü bilançosu, sektördeki hisselere yönelik alımları artırdı; bu bağlamda İngiliz şirketin hisseleri yüzde 4,58 değer kazandı.
Almanya’da Rheinmetall ve Hensoldt hisseleri de bu ivmeden olumlu etkilendi; Rheinmetall hisseleri yüzde 5,1, Hensoldt hisseleri ise yüzde 3,1 arttı. Bu gelişmelerle birlikte, İngiltere’de FTSE 100 endeksi yüzde 1,23, İtalya’da FTSE MIB 30 endeksi yüzde 1,30, Almanya’da DAX 40 endeksi yüzde 1,12 ve Fransa’da CAC 40 endeksi yüzde 0,81 oranında yükseldi. FTSE 100 endeksi, tüm zamanların en yüksek kapanışını gerçekleştirdi.
Asya piyasalarında ise tatil nedeniyle Çin ve Hong Kong’da işlemler dururken, Japonya ve Güney Kore’de teknoloji sektörü öncülüğünde alış ağırlıklı bir seyir gözlemleniyor. Analistler, Nvidia ve Meta’nın uzun vadeli iş birliğinin, bölgedeki teknoloji şirketlerine yönelik iyimser beklentileri desteklediğini belirtiyor.
Japonya’da aralık ayı çekirdek makine siparişleri, beklentilerin üzerinde bir artış gösterdi. Çekirdek makine siparişleri aralıkta yıllık bazda yüzde 16,8, aylık bazda ise yüzde 19,1 oranında artış kaydetti. Bu gelişmelerle birlikte, Japonya’da Nikkei 225 endeksi yüzde 0,7, Güney Kore’de Kospi endeksi ise yüzde 2,6 oranında yükseldi.
Borsa İstanbul’da ise BIST 100 endeksi, 14,532,67 puana çıkarak rekor kırdı. Ancak bu seviyeden gelen satışlarla düşüşe geçen endeks, günü yüzde 0,23 değer kazanarak 14,259,90 puandan tamamladı. Borsa İstanbul Vadeli İşlem ve Opsiyon Piyasası’nda (VİOP) BIST 30 endeksine dayalı şubat vadeli kontrat, yüzde 0,2 artışla 15,899,00 puandan işlem gördü.
Dolar/TL, dünü 43,7600 seviyesinden kapatırken, bugün bankalararası piyasada 43,7690’dan işlem görüyor. Analistler, yurt içinde konut satışları, tüketici güven endeksi ve kısa vadeli dış borç stokunun, yurt dışında ise Avro Bölgesi’nde cari işlemler dengesi, tüketici güven endeksi ve ABD’de dış ticaret dengesi gibi yoğun veri gündeminin takip edileceğini belirtiyor. Teknik açıdan BIST 100 endeksinde 14,400 ve 14,500 puanın direnç, 14,100 ve 14,000 puanın ise destek konumunda olduğunu ifade ediyorlar.




